Zaburzenia ze spektrum autyzmu są coraz częstszym tematem badań. Dzięki temu zyskujemy coraz więcej informacji na temat przebiegu tego zaburzenia, jego symptomów, a także sposobu jego diagnozy i leczenia. Jak zdiagnozować autyzm?
Jak wygląda diagnoza autyzmu?
Autyzm to zaburzenie które charakteryzuje się problemami w interakcjach społecznych oraz komunikacji z innymi ludźmi, a także wąskim zakresem zainteresowań oraz powtarzalnymi zachowaniami. Osoby cierpiące na autyzm wykazują ponadto wysoką wrażliwość na niektóre bodźce zewnętrzne. Według raportów autyzm jest najczęściej rozpoznawany około 18. miesiąca życia dziecka. Jak diagnozuje się autyzm?
Pierwszymi zauważalnymi objawami są zaburzenia niemowy oraz brak reakcji na komunikaty werbalne i niewerbalne. Autyzm jest rozpoznawany na podstawie Międzynarodowego Systemu Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10. W pełni wiarygodną diagnozę autyzmu można postawić dopiero wtedy, gdy dziecko osiągnie wiek 2‒3 lat. Diagnozę o obecności spektrum autyzmu stawia się na podstawie wywiadu, czyli historii rozwoju dziecka oraz obserwacji reakcji malucha w różnych sytuacjach.
Kto diagnozuje autyzm? Jaki lekarz się tym zajmuje?
Stwierdzeniem autyzmu zajmują się jedynie specjaliści, tacy jak lekarze rodzinni, psychiatrzy lub psychologowie. Każdy z tych ekspertów pełni inną funkcję w procesie diagnozy. Do jakiego lekarza się udasz, jeśli masz podejrzenie autyzmu u dziecka? Lekarz rodzinny jest często pierwszym punktem kontaktu, który rozpoznaje niepokojące objawy oraz kieruje rodziców do innego specjalisty. Kto zatem, jaki lekarz może stwierdzić autyzm? Tu zwykle udajesz się do specjalnej poradni, centrum zdrowia psychicznego. Psycholog tam pracujący jest w stanie ocenić funkcje poznawcze i emocjonalne malucha, z kolei psychiatra przeprowadza ostateczną diagnozę autyzmu oraz przedstawia możliwości terapii.
Wiesz już, kto stawia diagnozę autyzmu. Zauważasz z pewnością, że jest to proces. Ale ‒ jak długi?
Ile trwa diagnoza autyzmu?
Diagnoza autyzmu zajmuje zazwyczaj od kilku tygodni do kilku miesięcy. W przypadku niemowlaków zaleca się odczekanie do momentu, aż ukończą co najmniej drugi rok życia. Czy wiek niemowlęcy to jedyny moment, w którym można dostrzec syndromy tego zaburzenia? W jakim wieku można zdiagnozować autyzm i w jakim wieku autyzm rzeczywiście się diagnozuje?
Kiedy diagnozuje się autyzm?
Kiedy można zdiagnozować autyzm? Nie istnieją ograniczenia wiekowe dotyczące tego, w jakim wieku pacjenta pojawia się diagnoza autyzmu. Osoby będące w spektrum tego zaburzenia mogą zostać zostać zdiagnozowane zarówno w wieku dziecięcym, jak i nastoletnim czy po osiągnięciu dorosłości. Sposób diagnozowania autyzmu u dzieci i u dorosłych jest nieco inny.
Jak wygląda diagnoza autyzmu u dorosłych? Wszystko, co musisz wiedzieć
W przypadku dorosłych autyzm jest stwierdzany na podstawie wywiadu z pacjentem, obserwacji jego zachowania oraz odpowiedzi udzielanych w badaniach testowych. Niekiedy specjaliści proszą również o opinię najbliższe osoby, w tym rodzinę i przyjaciół. Pomocne w postawieniu diagnozy mogą okazać się także filmiki z dzieciństwa. Osoby podejrzewające występowanie u siebie autyzmu mogą wypełnić kwestionariusz AQ (ang. Autism Spectrum Quotient). Pytania umieszczone w tym scenariuszu pozwalają określić nasilenie cech osobowości związanych z autyzmem. To test przesiewowy, którego wysoki wynik wskazuje na to, że warto skonsultować się z ekspertem takim jak psycholog czy psychiatra.
Niekiedy podejrzenie występowania autyzmu pojawia się po zapoznaniu się z artykułem na temat tego zaburzenia lub w trakcie terapii innych zaburzeń. W przypadku dorosłych postawienie szybkiej diagnozy jest trudniejsze niż w przypadku dzieci. Dzieje się tak głównie z tego powodu, że taka osoba wykształciła już sposoby radzenia sobie z problemami, przez co objawy spektrum autyzmu są skutecznie ukrywane. To jeden z wielu powodów, dla których należy zawsze skontaktować się ze sprawdzoną specjalistą w celu uzyskania wiarygodnej diagnozy.
Gdzie zdiagnozować autyzm u dorosłych? Kto się tym zajmuje?
Kto diagnozuje autyzm dorosłych? Podobnie jak w przypadku dzieci, diagnozą autyzmu zajmuje się psycholog i psychiatra. Psycholog przeprowadza testy oraz krótką obserwację zachowania pacjenta. Po uzyskaniu opinii psychologa należy udać się do psychiatry. Podejmie się on postawienia ostatecznej diagnozy, a także zaproponuje możliwe formy terapii. Prowadzeniem psychoterapii indywidualnej dla osób w spektrum autyzmu zajmują się zarówno psychoterapeuci, jak i psychiatrzy.
Diagnoza dziecka z autyzmem
W celu wyeliminowania autyzmu u dziecka warto przeprowadzić test przesiewowy w postaci kwestionariusza M-CHAT-R. Składa się on z dwudziestu pytań dotyczących zachowania dziecka. Pytania te odnoszą się do kluczowych obszarów diagnozy dziecka ze spektrum autyzmu, takich jak komunikacja, relacje społeczne i reakcje na bodźce. Uzyskanie wysokiego wyniku powinno skłonić rodziców do konsultacji z dziecięcym psychologiem lub psychiatrą.
Diagnoza spektrum autyzmu to dopiero początek. Warto podkreślić, że autyzm nie jest zaburzeniem, którego można się całkowicie pozbyć. Jest to zaburzenie, z którym należy się nauczyć sprawnie funkcjonować. Jeśli Twoje dziecko otrzymało diagnozę autyzmu, pomyśl o wsparciu psychologicznym, które uzyskasz np. w poradni dla dzieci i młodzieży BrainHELP.
